Dziś, w dniu Jom Ha-Szoa, 50 Ocalałych z Zagłady oraz 7 tysięcy osób z całego świata przeszło symboliczną drogę z Auschwitz do Birkenau w Marszu Żywych – geście pamięci o sześciu milionach Żydów zamordowanych w czasie Zagłady. To jedno z najważniejszych współczesnych wydarzeń upamiętniających Holokaust, łączące świadectwo historii z edukacją i refleksją nad odpowiedzialnością kolejnych pokoleń.
Dzień pamięci
Jom Ha-Szoa to izraelski dzień pamięci o ofiarach Zagłady i bohaterach żydowskiego oporu. Upamiętnia sześć milionów Żydów zamordowanych w wyniku działań nazistowskich Niemiec i ich kolaborantów. Jom Ha-Szoa, obchodzone 27 dnia miesiąca Nisan, to czas refleksji, ciszy i przywoływania imion ofiar.
Marsz Żywych
Szczególnym znakiem tego dnia jest Marsz Żywych – międzynarodowa inicjatywa edukacyjna, podczas której uczestnicy pokonują drogę z Auschwitz do Birkenau. Trasa ta, niegdyś naznaczona śmiercią, stała się symbolem życia, pamięci i solidarności.
W tym roku w wydarzeniu wzięło udział ok. 7 tysięcy osób z różnych krajów – obok Ocalałych z Zagłady liczne środowiska młodzieżowe, przedstawiciele żydowskich instytucji i wspólnot z całego świata. Ich obecność podkreśla ciągłość pamięci oraz potrzebę jej przekazywania kolejnym pokoleniom.
W wydarzeniu wziął też udział ambasador Stanów Zjednoczonych w Polsce Tom Rose. W nagraniu zamieszczonym na platformie X dyplomata mówił o znaczeniu słów "Nigdy więcej". "Nic one nie znaczą, jeśli nie stoi za nimi siła. Bo choć prawość może nie wystarczyć, by zwyciężyło dobro, to właśnie to miejsce – bardziej niż jakiekolwiek inne na Ziemi – symbolizuje jedno: moralna słuszność pozbawiona siły gwarantuje sukces i triumf zła" - powiedział ambasador USA.
Pamięć i jedność
Z kolei szef March of the Living UK Scott Saunders podkreślił znaczenie wspólnotowego doświadczenia w podzielonym świecie. „To niesamowity marsz, tak, jest wiele problemów na świecie, tak, jest wiele napięcia, ale ostatecznie wciąż mamy 7 tysięcy osób tu przybywających i nadal będziemy maszerować w duchu pamięci, jedności i solidarności” - powiedział.
Słowa te oddają sens Marszu Żywych – pamięć o przeszłości staje się fundamentem wspólnoty, która nie ignoruje współczesnych kryzysów, lecz odpowiada na nie solidarnością.
Upamiętnienie w Treblince
Jom Ha-Szoa upamiętnili też pracownicy Muzeum Treblinka, zapalając znicz pod pomnikiem centralnym byłego Obozu Zagłady Treblinka II. Po Auschwitz-Birkenau było to drugie największe miejsce Zagłady Żydów w Europie, z liczbą ofiar szacowaną na około 800–900 tysięcy. Funkcjonując w latach 1942–1943 w ramach Aktion Reinhardt, obóz w Treblince miał charakter niemal wyłącznie eksterminacyjny – większość deportowanych była mordowana bezpośrednio po przybyciu.
______
Heschel Center News, Karol Darmoros
Zadanie zlecone Ministra Nauki "Centrum Relacji Katolicko-Żydowskich im. Abrahama J. Heschela" - jest finansowane ze środków Budżetu Państwa - Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego, umowa nr MEiN/2023/DPI/2884 z 12.10.2023 r.